TBA

plattegrond
Terug Mebest publicaties

Concurrentie voor de Nachtwacht (deel II)

\Nog ‘even’ en dan zit het erop voor het Rijksmuseum; de monsterachtige verbouwing die in 2003 begon, wordt volgend jaar afgerond. Uiteraard moesten er in de afgelopen tien jaar wat tegenslagen worden overwonnen, op financieel vlak en in de planning. Maar er was ook voldoende moois te vieren. Zoals de oplevering van de vloer in de Voorhal; een indrukwekkende combinatie van terrazzo en mozaïek. Terrazzobedrijf Candido uit Amsterdam maakte het pronkstuk, een reconstructie van de originele vloer uit 1885.\n\nHeeft u deel I van Concurrentie voor de Nachtwacht al gelezen?\n\nEnorme puzzel\nBij het plaatsen van de mozaïeken kreeg Candido assistentie uit Italië; Valerio Lenarduzzi reisde mee met zijn ‘schatten’. Met behulp van spatlijnen werden eerst op de vloer de rechte delen uitgezet. Nadat de buitenkaders waren gelegd, meters banden van zwarte en witte blokjes marmer, werden aan de hand van de tekening de mozaïeken geplaatst. Eerst allemaal nog los, zodat er nog geschoven kon worden waar de architect dat nodig vond. Vervolgens werden de mozaïeken, in Spilimbergo allemaal op matjes gemaakt, met tegellijm vastgezet.\n\nVoegen met vloeibaar cement\nZodra de mozaïeken vast op hun plek lagen, werden de vloervelden opgevuld met terrazzo. Zeker bij de mozaïeken zelf moest dat voorzichtig gebeuren. Ze waren nog niet gevoegd en het was niet de bedoeling dat er kleuren in de voegen zouden komen. Volgende fase was het voegen van de mozaïeken, met vloeibare cement. Wat oppervlak betreft misschien niet de grootste klus, maar de terrazzowerkers zijn er wel dagen mee bezig geweest.\n\n\n\nVoorzichtig schuren\nTen slotte kon er geschuurd worden. “Dat was nog best lastig”, zegt Leandro Candido. “We hebben met een behoorlijk grove korrel gewerkt dus dan moet je diep schuren om hem er goed uit te krijgen. Dat betekent dat, als je gelijk smeert met je mozaïek, je ook veel dáárvan wegschuurt. Zeker waar taps weglopende steentjes zijn gebruikt, ontstaan dan veel te brede voegen. Vandaar dat we de terrazzo 3 tot 4 mm hoger dan de mozaïeken hebben gestort. Maar dan nog moet je goed uitkijken als je met die grote schuurmachines aan de slag gaat. Ze zijn zo krachtig, je maakt er gemakkelijk je mozaïek mee stuk.”\n\nNog even geduld\nMet minimaal twee man, Fransesco Candido en Antonio Russo waren er altijd, en soms wel zes man heeft Candido de reconstructie van de vloer in de Voorhal gerealiseerd. Drie maanden heeft het terrazzobedrijf daar voor nodig gehad. Voor de echte eer van het werk zal iedereen die aan de vloer heeft gewerkt nog even geduld moeten hebben. De 460 m2 grote vloer is direct na de oplevering bedekt met kleden.\n\nSpanning en veiligheid\nPas als het Rijksmuseum in 2013 feestelijk wordt heropend, wordt ook de vloer in de Voorhal in zijn geheel onthuld. Zelfs de pers, die medio oktober een kijkje mocht komen nemen, kreeg maar gedeeltes van de vloer te zien. Uiteraard is het leuk om de spanning er nog even in te houden, maar het is ook uitermate praktisch om de gereconstrueerde vloer nog bedekt te houden. De verbouwing is immers nog niet afgerond en het zou zonde zijn als de vloer al voor de opening schade zou oplopen door bouwverkeer.\n\nDe deur op slot\nOok tijdens het leggen van de vloer is uiterste voorzichtigheid betracht. De gehele periode was de Voorhal verboden gebied voor alle bouwvakkers, alleen de terrazzowerkers mochten er komen, ook al betekende dat soms dat de andere disciplines een flink stuk moesten omlopen om bij hun werk te komen.“We spreken meestal wel van te voren af met de aannemer dat er niemand de vloer op mag als wij bezig zijn, maar in de praktijk pakt het toch vaak anders uit”, zegt Leandro Candido. “Hier ging het echter helemaal goed. We hadden zelfs een sleutel van de Voorhal zodat we hem konden afsluiten. Het moest ook wel. Zeker wanneer je al het mozaïek hebt uitgezet, wil je niet hebben dat er mensen overheen lopen. Als ze er tegenaan schoppen kun je weer overnieuw beginnen, of de mozaïeken gaan zelfs stuk.”\n\nGeweldige medewerking\nLeandro Candido is sowieso erg te spreken over de samenwerking met aannemer J.P. van Eesteren. Die zorgde er zelfs voor dat de materialen van de bouwplaats met een pompwagentje naar de Voorhal werden getransporteerd. “Dat was geweldig, het heeft ons ontzettend veel tijd gescheeld. Zo’n medewerking hebben we nog nooit gehad. En dan te bedenken dat we het niet eens van tevoren hadden afgesproken!”\n\nBibliotheekvloer  gerestaureerd\nDe kleuren die voor de reconstructie van de vloer in de Voorhal moesten worden gebruikt, heeft architect Van Hoogevest ontleend aan de terrazzovloer in de bibliotheek van het Rijksmuseum. Ook die vloer is door Candido onder handen genomen, maar wel op een heel andere manier. In de Bibliotheek lag nog de originele vloer, maar hij leek niet bepaald meer op de vloer van 1885. “Het was net een landkaart, zoveel scheuren zaten er in”, zegt Leandro Candido.\n\nLittekens mogen\n“Als vakman wil je het liefst dat je niets ziet van een reparatie, maar dat zou hier nooit lukken. We zouden nooit aan exact dezelfde materialen kunnen komen als destijds zijn gebruikt, vooral het cement zou een probleem worden.” Het advies om de vloer in zijn geheel te vervangen vond echter geen gehoor. De Rijksgebouwendienst wilde persé zoveel mogelijk  originele delen behouden. Dat dat een vloer met littekens zou opleveren, was geen probleem; je mag zien dat het een oude vloer is die is opgeknapt.\nEr moest dus gerestaureerd worden.\n\nTevredenheid alom\nHoewel ze aanvankelijk sceptisch waren, zijn ze bij Candido tevreden met het resultaat. Leandro Candido: “Het valt ons 100% mee. Natuurlijk zie je waar schades zaten, maar de kleur is goed, zelfs die van het cement.” Om dit resultaat te behalen hebben de Amsterdammers veel proefstukken gemaakt, ook ter plekke, in de scheuren zelf. “Dat moet wel. Vroeger, toen arbeid nog goedkoop was en materiaal duur, werkten ze met wat ze voor handen hadden. Daardoor kan het gebeuren dat sommige delen van een vloer wat armer zijn dan andere plekken. Ze hebben dan destijds net wat ander materiaal gebruikt, grotere korrels dan elders in de vloer bijvoorbeeld, maar dan wel minder. Ze deden dat zo slim dat je het alleen ziet als je er met je neus bovenop zit. Maar houd je er met je reparatie geen rekening mee, dan zie je dat van afstand heel goed.”\n\nOpdrachtgever\nHet Rijksmuseum Amsterdam, Amsterdam\nMinisterie van Onderwijs Cultuur en Wetenschappen, Den Haag\nRijksgebouwendienst, Den Haag\n\nArchitect\nCruz y Ortiz, Amsterdam\n\nRestauratiearchitect\nVan Hoogevest  Architecten, Amersfoort\n\nAannemer\nJ.P. van Eesteren B.V. Amsterdam\n\nTerrazzo-/mozaïekvloer\nCandido BV, Amsterdam\n\nDekvloer\nTraas Vloeren,  Heinkenszand\n\nRestauratie wand- en plafonddecoraties\nStichting Restauratie Atelier Limburg\n

Dit artikel is ook gepubliceerd in Mebest 1/2012

Meer Mebest

nee, bedankt
Download TBA App!Download de TBA App
beschikbaar voor
MOBIEL en TABLET
Play Store  of  Apple Store